شوک ارزی پتروشیمی ؛ فشار جدید بر قیمت نهایی دارو

1. سالم‌خبر: افزایش چشمگیر ۵۳ درصدی قیمت نهاده‌های پتروشیمی به‌ویژه انواع پلیمرها، زنگ خطر تازه‌ای برای بازار دارو به صدا درآورده است؛ شوکی که به موجب آن بخش قابل‌توجهی از بسته‌بندی داروها، شامل بطری‌های شربت، ظروف قرص و کپسول، سرنگ‌ها، ویال‌ها، بلیسترها و حتی برخی تجهیزات مصرفی پزشکی را در معرض افزایش قیمت تمام شده دارو قرار می‌دهد.
    افزایش قیمت دارو

به گزارش سالم‌خبر، جدول منتشرشده از قیمت‌های جدید پلیمرها نشان می‌دهد که اغلب مواد پرمصرف در صنایع پایین‌دستی، از پلی‌اتیلن‌ها و پلی‌پروپیلن‌ها گرفته تا PVC و انواع پلی‌استایرن، طی یک بازه کوتاه زمانی با رشدهای قابل‌توجهی مواجه شده‌اند. این افزایش‌ها عمدتاً ناشی از جهش نرخ ارز و محاسبه قیمت‌ها بر مبنای دلار بالای ۱۳۰ هزار تومان است؛ موضوعی که مستقیماً هزینه تولید صنایع وابسته، از جمله داروسازی را تحت فشار قرار می‌دهد.

نقش پلیمرها در صنعت دارو محدود به یک بخش خاص نیست. بخش قابل‌توجهی از بسته‌بندی داروها، شامل بطری‌های شربت، ظروف قرص و کپسول، سرنگ‌ها، ویال‌ها، بلیسترها و حتی برخی تجهیزات مصرفی پزشکی، به‌طور مستقیم به محصولات پتروشیمی وابسته‌اند. افزایش قیمت این نهاده‌ها به‌معنای رشد هم‌زمان هزینه بسته‌بندی، لجستیک و تأمین اقلام جانبی دارو است؛ هزینه‌هایی که تاکنون در سیاست‌گذاری قیمت دارو کمتر دیده شده‌اند.

در شرایطی که قیمت فروش دارو در ایران به‌صورت دستوری و با تأخیرهای طولانی اصلاح می‌شود، افزایش ناگهانی هزینه نهاده‌ها حاشیه سود تولیدکنندگان را به‌شدت کاهش داده است. ادامه این وضعیت می‌تواند به کاهش تولید، تعویق عرضه یا حتی خروج برخی اقلام دارویی از خط تولید منجر شود؛ اتفاقی که مستقیماً دسترسی بیماران را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

از سوی دیگر، نادیده گرفتن این افزایش هزینه‌ها در نظام قیمت‌گذاری، به معنای انتقال فشار به حلقه‌های ضعیف‌تر زنجیره، یعنی شرکت‌های دارویی و در نهایت بیماران است. تجربه سال‌های اخیر نشان داده است که سرکوب قیمت، نه‌تنها مانع گرانی پایدار دارو نمی‌شود، بلکه زمینه‌ساز کمبود و بی‌ثباتی بازار خواهد شد.

بر این اساس، با توجه به جهش حداقل ۵۳ درصدی قیمت نهاده‌های پتروشیمی، افزایش قیمت دارو نه یک انتخاب، بلکه یک واقعیت اقتصادی اجتناب‌ناپذیر است. پرسش اصلی دیگر «آیا دارو گران می‌شود؟» نیست، بلکه این است که سیاست‌گذار چگونه و با چه سازوکاری می‌خواهد این افزایش را مدیریت کند تا فشار نهایی، کمترین آسیب را به بیماران وارد سازد.